


Een maatschappelijke kosten-batenanalyse (MKBA) is een beslissingondersteunende studie. De overheid kan zo’n MKBA hanteren om “economisch rendabele” en “sociaal rendabele” elementen uit een project tegen elkaar af te wegen. Een MKBA bekijkt de kosten en baten van een project vanuit de maatschappij als geheel: ze worden zo volledig mogelijk beschreven en berekend.
De MKBA voor de tweede sluis in de Waaslandhaven is al in januari 2008 afgewerkt. Naast de bouw van de tweede sluis voor het dokkencomplex op de linker Scheldeoever werden in de MKBA ook andere alternatieven bekeken. In afwachting van een keuze tussen de verschillende pistes werden alle beleidscenario’s van het Plan-MER in overweging genomen in de MKBA. Daarbij ging het niet enkel over de mogelijkheid om een tweede sluis aan te leggen voor het dokkencomplex, maar ook over de optie om een deel van de Waaslandhaven met de Schelde te verbinden en er zo getijdendokken van te maken naar het voorbeeld van het Deurganckdok.
Het rapport toont aan dat, rekening houdend met de maatschappelijke kosten en baten, een tweede sluis in de Waaslandhaven aangewezen is. Naargelang het beleidsscenario varieert de kans op een positief kosten-batensaldo van 89 tot 97 procent op internationaal vlak en van 76 tot 90 procent op nationaal vlak. Dat maakt de aanleg van de tweede sluis op de linker Scheldeoever vrijwel zeker een voordelige beslissing.
De MKBA gaat ook na of een diepe of een mindere diepe sluis het meest voordelig is als nieuwe toegang tot de Waaslandhaven. Die oefening werd gemaakt voor alle voorliggende beleidsscenario’s.
In beleidsscenario B1/B2, dat de aanleg van een Saeftinghedok omvat, scoort de ondiepe sluisvariant iets beter dan de diepe sluisvariant. Hierbij hoort echter een kanttekening. Een ondiepe sluis vraagt namelijk een kleinere investering maar sluit meteen een aantal toekomstige ontwikkelingskansen voorgoed uit. Hoewel er in dit scenario geen containeroverslag is in de Waaslandhaven, moet ook worden gedacht aan grootschalige droge bulkoverslag en de schaalvergroting bij producttankers. Om die kansen – en de toekomstige baten ervan - niet in het gedrang te brengen, zou de keuze moeten vallen op een diepe sluis.
De eindconclusie van de MKBA luidt dan ook dat in het Antwerpse havengebied de diepe sluisvariant het meest voordelige alternatief is.
De MKBA werd opgesteld door REBEL.
Documenten: